Kaç kişinin işini kaybettiğine, kaç tedarikçinin alacağını tahsil edemediğine, kaç küçük işletmenin bu süreçten etkilendiğine ve ortaya çıkan toplam zararın ne boyuta ulaştığına da bakmak gerekir. Çünkü ekonomik tablonun gerçek yüzü, yalnızca büyüme rakamlarında ya da yeni açılan işletmelerin sayısında değil, üretimin ne kadar sürdürülebildiğinde, istihdamın ne kadar korunduğunda ve işletmelerin ayakta kalıp kalamadığında ortaya çıkar.

Ekonominin iyiye gittiğini söylemek kolaydır. Ancak bu iddianın karşısına iflas eden şirketleri, konkordato ilan eden işletmeleri ve işini kaybetme tehlikesiyle karşı karşıya kalan çalışanları koyduğumuzda, cevaplanması gereken çok daha önemli sorular ortaya çıkar.

Elbette her iflasın nedeni aynı değildir. Yanlış yönetim kararları, aşırı borçlanma, finansmana erişim sorunları, maliyet artışları ve piyasa koşulları gibi pek çok etken bir işletmeyi çıkmaza sürükleyebilir. Ancak nedenler farklı olsa da sonuçta yaşanan kayıpları görmezden gelemeyiz.

Burada yapılması gereken, yalnızca kapanan şirketlerin sayısını açıklamak ya da yerlerine kaç yeni şirket kurulduğunu söylemek değildir. Asıl yapılması gereken, neden bu kadar çok işletmenin ayakta kalmakta zorlandığını anlamak ve bu sorunun ekonominin hangi alanlarında yoğunlaştığını ortaya koymaktır.

Çünkü bir ülkede şirketlerin kurulması kadar yaşaması, üretmesi ve istihdam yaratması da önemlidir. Açılan işletmelerin sayısıyla övünürken kapananların arkasında kalan insanları, ödenemeyen borçları ve bozulan ticari dengeleri görmezden gelmek, sorunun yalnızca bir bölümüne bakmak demektir.

Unutulmamalıdır ki her iflas, yalnızca bir bilanço kalemi değildir. Her iflasın arkasında yarım kalan bir yatırım, kaybolan bir emek, geleceği belirsizleşen bir aile ve çoğu zaman birbirine bağlı onlarca işletmenin yaşadığı sıkıntı vardır.

O hâlde soruyu bir kez daha soralım: Ekonomi gerçekten iyiye gidiyorsa, neden bu kadar çok işletme ayakta kalma mücadelesi veriyor?

Bu soruya verilecek cevap, birkaç olumlu istatistikten ya da kapananların yerine yenilerinin açıldığı yönündeki açıklamalardan ibaret olmamalıdır. Gerçek tabloyu görmek istiyorsak, iflasların ve konkordatoların arkasındaki nedenleri, ekonomik etkilerini ve toplumda yarattığı sonuçları bütün yönleriyle değerlendirmek zorundayız.

Çünkü ekonominin gerçek gücü, yalnızca yeni şirketler kurabilmekle değil, mevcut işletmeleri yaşatabilmekle, üretimi sürdürebilmekle ve insanların işini, aşını, geleceğe dair umudunu koruyabilmekle ölçülür.

Aksi hâlde bugün bir şirketin iflası olarak gördüğümüz sorun, yarın onlarca işletmenin kapanmasına, binlerce insanın işsiz kalmasına ve çok daha büyük ekonomik kayıplara dönüşebilir.

Ve o zaman karşımıza çıkacak tablo, tek tek şirketlerin bilançolarına sığmayacak kadar ağır olabilir.